HocKhu.comHọc Khu
Cư trú, tạm trú và giấy tờ chứng minh nơi ở

Đăng ký thường trú cho con về nhà bố mẹ: khi con còn đứng ở hộ cũ, hộ ông bà

Con còn đứng ở hộ cũ, ở nhà ông bà hay theo một bên bố mẹ khác địa chỉ: trường xét theo cư trú của con, nên đăng ký cho con về cùng chỗ ở thế nào và lúc nào.

A grandmother handing a clear folder of blank papers to her son at the doorway of an old townhouse, a small girl holding his hand, morning side light, medium shot

Trường xét con theo nơi cư trú của chính con trong dữ liệu dân cư, không theo địa chỉ của bố mẹ. Nếu con còn đăng ký ở hộ ông bà, ở nhà cũ, hay theo một bên bố mẹ ở địa chỉ khác nơi con đang sống, con sẽ được tính theo địa chỉ đó. Muốn con được xét ở nơi gia đình đang ở, cần đăng ký cư trú cho con tại chỗ ở hợp pháp của bố hoặc mẹ, làm xong trước mùa tuyển sinh để dữ liệu kịp cập nhật.

Theo Luật Cư trú 2020 cùng văn bản hướng dẫn hiện hành, nơi cư trú của người chưa thành niên về nguyên tắc là nơi cư trú của cha mẹ; cha mẹ ở hai nơi thì theo nơi của người mà con thường xuyên sống cùng. Nguyên tắc là vậy, nhưng dữ liệu không tự đổi theo. Phải có người đi làm thủ tục.

Vì sao con lại đứng ở một nơi, bố mẹ ở nơi khác

Phần lớn không phải do cố ý. Con được khai sinh và đăng ký thường trú khi cả nhà còn ở chung với ông bà. Vài năm sau bố mẹ ra ở riêng, mua nhà hoặc thuê nhà, rồi đăng ký cư trú cho mình ở nơi mới vì cần cho công việc. Con còn nhỏ, chưa đi học, nên không ai nghĩ tới việc chuyển cho con. Tới năm con vào lớp 1 hay lớp 6, dữ liệu mới lộ ra.

Kiểu thứ hai là bố mẹ đăng ký ở hai nơi khác nhau. Bố thường trú ở quê nội, mẹ thường trú ở quê ngoại, cả nhà thuê ở một thành phố thứ ba. Con được đăng ký theo một bên lúc khai sinh, thường là bên làm thủ tục khai sinh. Bây giờ con sống với cả hai ở nơi thứ ba, mà dữ liệu chỉ ghi con ở nơi thứ nhất.

Kiểu thứ ba là gia đình tách ra ở hai nơi, con sống với một bên. Phần quyết định con sống với ai không thuộc phạm vi ở đây; điều cần nhìn là dữ liệu cư trú của con có đi theo nơi con thật sự sống hay không. Không đi theo thì hồ sơ đi học vướng, dù về mặt đời sống mọi thứ đã rõ ràng.

Mỗi trường hợp cần chuẩn bị gì

Giấy tờ cụ thể do công an cấp xã hướng dẫn theo từng hồ sơ. Bảng dưới giúp bạn đoán trước mình sẽ được hỏi gì để mang đủ ngay lần đầu.

Tình trạngHướng thường làmAi cần đồng ýGiấy tờ nên mang
Bố mẹ thường trú ở nhà riêng của mình, con còn ở hộ ông bàĐăng ký thường trú cho con về nhà bố mẹBố mẹ (người đại diện của con)Giấy khai sinh hoặc giấy chứng minh quan hệ cha mẹ con, giấy tờ chỗ ở nếu được yêu cầu
Bố mẹ thường trú ở nhà người thân, con ở nơi khácĐăng ký cho con vào cùng hộ đóBố mẹ và chủ hộ, chủ sở hữu chỗ ởNhư trên, cộng văn bản hoặc chữ ký đồng ý của chủ hộ
Bố mẹ chỉ có tạm trú ở nơi đang ởĐăng ký tạm trú cho con cùng địa chỉBố mẹ và chủ nhàHợp đồng thuê, sự đồng ý của chủ nhà, giấy tờ của con
Bố và mẹ cư trú ở hai nơiĐăng ký cho con theo nơi của người con thường xuyên sống cùngHỏi rõ khi nộp; có nơi cần ý kiến của cả haiGiấy tờ của con, giấy tờ chỗ ở của bên con sống cùng
Con đang ở với ông bà thật sự, bố mẹ đi làm xaCân nhắc giữ nguyên cư trú tại nhà ông bàKhông cần đổi nếu con đúng là sống ở đóKiểm thông tin hộ, quan hệ với chủ hộ ghi đúng

Dòng cuối là để nhắc: không phải lúc nào cũng phải "đưa con về". Nếu con đang sống ở nhà ông bà và sẽ đi học ở đó, cư trú đang khớp với đời sống; việc cần làm chỉ là kiểm thông tin cho đúng. Chỉ khi nơi con sống và nơi con đăng ký khác nhau thì mới cần sửa.

Đi làm thủ tục: thứ tự gọn nhất

Làm theo thứ tự dưới đây thì thường chỉ phải ra một cửa một hoặc hai lần.

  1. Mở VNeID xem chính xác con đang đăng ký ở đâu, chủ hộ là ai, quan hệ với chủ hộ ghi thế nào. Chụp lại.
  2. Xác định nơi con sẽ đăng ký: địa chỉ của bố hay của mẹ, là nhà riêng, nhà người thân hay nhà thuê.
  3. Hỏi trước công an cấp xã nơi sẽ đăng ký: hồ sơ cần gì, ai phải ký, nộp trực tiếp hay trực tuyến được.
  4. Xin sự đồng ý của chủ hộ, chủ sở hữu hoặc chủ nhà nếu chỗ ở không phải của bố mẹ. Việc này hay tốn thời gian nhất, làm trước.
  5. Nộp hồ sơ, giữ giấy hẹn hoặc mã hồ sơ.
  6. Khi có kết quả, kiểm lại trên VNeID: con đã ở địa chỉ mới, thông tin hộ đúng.
  7. Đọc thông báo tuyển sinh năm học hiện tại theo địa chỉ mới để biết con thuộc trường nào.

Khi con đăng ký thường trú ở nơi mới, đăng ký ở nơi cũ được xử lý theo quy định; bạn không phải tự đi "xoá" ở chỗ cũ, nhưng nên hỏi cán bộ một câu cho rõ để khỏi lo.

Ví dụ giả định: nhà anh Phúc có con sắp vào lớp 1

Anh Phúc và vợ mua nhà ở phường H khi con được hai tuổi, đã đăng ký thường trú cho hai vợ chồng. Con vẫn đứng ở hộ ông bà nội ở phường K, cách khoảng nửa giờ đi xe. Tới năm con năm tuổi, anh đọc thông báo tuyển sinh lớp 1 của năm trước để hình dung, thấy địa phương xét theo nơi cư trú của trẻ. Anh mở VNeID: con vẫn ở phường K.

Anh gọi điện cho mẹ nói trước: "Con đăng ký cho cháu về nhà con để cháu đi học gần nhà, mẹ nhé". Bà không phải ký gì vì cháu chuyển về nhà riêng của bố mẹ, nhưng báo trước để bà khỏi bất ngờ khi thấy thông tin hộ thay đổi. Anh ra công an phường H hỏi, mang giấy khai sinh của con, giấy tờ nhà, rồi nộp hồ sơ.

Vài tuần sau dữ liệu của con hiện địa chỉ phường H. Anh làm việc này trước mùa tuyển sinh gần một năm. Nếu để tới lúc nhập mã của con lên cổng tuyển sinh mới biết, anh vẫn làm được, nhưng có thể phải nộp hồ sơ theo phường K trước rồi xin điều chỉnh, phức tạp hơn nhiều.

Đổi xong rồi, kiểm tiếp những gì

Khi dữ liệu của con đã hiện địa chỉ mới, còn ba việc nhỏ nhưng hay bị quên. Thứ nhất, kiểm thông tin hộ: con đứng ở hộ nào, chủ hộ là ai, quan hệ của con với chủ hộ ghi là con, cháu hay gì khác. Quan hệ ghi sai không làm con mất cư trú, nhưng có trường hỏi lại khi thấy con là "cháu" của chủ hộ mà bố mẹ không có tên trong hộ.

Thứ hai, kiểm xem bố hoặc mẹ, người con đăng ký cùng, có cư trú ở đúng địa chỉ đó không. Có địa phương xét thêm điều kiện con và bố mẹ cùng cư trú. Nếu một bên còn ở địa chỉ khác, hỏi trường xem như vậy có ảnh hưởng gì không, thay vì đợi tới lúc nộp.

Thứ ba, báo cho những nơi đang giữ địa chỉ cũ của con: trường mầm non con đang học, nơi khám bệnh định kỳ nếu có liên quan. Không bắt buộc với việc tuyển sinh, nhưng giúp mọi giấy tờ về sau ghi cùng một địa chỉ. Rồi chụp màn hình dữ liệu mới, lưu cùng các giấy tờ đi học của con, ghi ngày đổi. Ba năm sau, khi con vào lớp 6, bạn sẽ cần nhớ lại con đã cư trú ở đây từ bao giờ.

Những điều nên tránh

Đưa con về một hộ mà con không sống thật. Ví dụ đăng ký con vào nhà người họ hàng gần trường trong khi con ở với bố mẹ nơi khác. Đó là đăng ký cư trú không đúng nơi ở; khi trường hoặc công an xác minh, hồ sơ bị trả, con có thể phải chuyển trường giữa chừng.

Đổi cư trú của con qua lại theo từng năm học. Mỗi lần đổi là một hồ sơ, và có địa phương xét thời gian cư trú. Chỉ đổi khi nơi sống của con thật sự đổi.

Bỏ qua ý kiến của người chung quyền. Khi bố mẹ không sống cùng nhau, việc đổi nơi cư trú của con nên có sự thống nhất. Làm một phía rồi để tranh chấp nổ ra đúng mùa tuyển sinh thì người chịu thiệt là con.

Chờ năm vào lớp mới kiểm. Một năm trước là thời gian thoải mái. Một tháng trước là sát. Một tuần trước là chữa cháy.

Câu nói mẫu khi hỏi

Một vài câu bạn có thể dùng nguyên văn hoặc đổi chút cho hợp.

  • Ở một cửa: "Con nhà em đang đăng ký thường trú ở hộ ông bà ở phường khác, bố mẹ đã thường trú ở đây. Nhà em muốn đăng ký cho cháu về cùng bố mẹ, cần chuẩn bị gì ạ?"
  • Khi chỗ ở là nhà người thân: "Nhà em đang ở nhờ nhà anh trai, đã đăng ký cùng hộ. Muốn đăng ký thêm cho cháu thì anh trai em cần ký giấy gì ạ?"
  • Với trường, sau khi đã đổi: "Con nhà em vừa đăng ký thường trú về địa chỉ này. Trường có cần nhà em mang thêm giấy gì khi đăng ký không ạ?"
  • Khi bố mẹ ở hai nơi: "Bố cháu thường trú ở tỉnh khác, cháu sống với mẹ ở đây. Đăng ký cho cháu theo mẹ thì có cần ý kiến của bố không ạ?"

Những câu này đều nói rõ ba điều: con đang ở đâu trên giấy, con sống ở đâu thật, gia đình muốn làm gì. Cán bộ nghe đủ ba điều thì trả lời được ngay.

Câu hỏi thường gặp

Bố mẹ đã thường trú ở nhà mới thì con có tự động thường trú theo không?

Không tự động. Mỗi người có dữ liệu cư trú riêng. Nếu khi đăng ký cho bố mẹ không khai thêm con, con vẫn ở địa chỉ cũ. Bạn cần làm thủ tục đăng ký cho con tại nhà mới ở công an cấp xã nơi đó.

Bố và mẹ thường trú ở hai nơi thì đăng ký cho con theo ai?

Nguyên tắc chung là theo nơi cư trú của người mà con thường xuyên sống cùng. Khi đi làm thủ tục, bạn nên hỏi công an cấp xã xem có cần ý kiến của người còn lại hay không, để hồ sơ không bị vướng về sau.

Con đang ở với ông bà thì có cần chuyển cư trú về chỗ bố mẹ không?

Không cần nếu con thật sự sống và sẽ đi học ở nhà ông bà. Cư trú của con nên khớp với nơi con sống. Chỉ khi con đã về sống với bố mẹ ở nơi khác thì mới cần đăng ký cho con theo địa chỉ đó.

Đăng ký con vào hộ người thân gần trường có được không?

Chỉ đúng khi con thật sự sống ở đó. Đăng ký con vào một chỗ không phải nơi con ở để được xét trường là sai quy định về cư trú; nếu bị xác minh, hồ sơ có thể bị trả hoặc con phải chuyển trường giữa năm học.

Nên đổi cư trú cho con trước mùa tuyển sinh bao lâu?

Càng sớm càng tốt, lý tưởng là vài tháng tới một năm trước khi địa phương mở đăng ký. Thủ tục cần thời gian xử lý và có khi cần chữ ký của chủ hộ, chủ nhà; làm sớm thì dữ liệu kịp cập nhật trước khi trường đối chiếu.

Cần tư vấn cụ thể cho trường hợp của bạn?

Chúng tôi sẽ liên hệ trong vòng 24 giờ.

Đăng ký tư vấn ngay

Bài viết liên quan

Bạn cần hỗ trợ thêm?

Để lại thông tin, chúng tôi sẽ liên hệ trong 24 giờ.

hoặc
Gọi ngay 0926 138 138